ALGEMENE BESCHOUWINGEN
Inleiding
Met deze jaarrekening legt het college van burgemeester en wethouders verantwoording af over het gevoerde beleid en de inzet van publieke middelen in 2025. Het afgelopen jaar stond in het teken van het verder brengen van (woning)bouwprojecten, het versterken van de leefbaarheid, de sociale samenhang en de financiële stabiliteit van Oudewater. Er is gewerkt aan een toekomstbestendige gemeente, met aandacht voor woningbouw, bereikbaarheid, duurzaamheid, dienstverlening en samenwerking.
Binnen de verschillende domeinen is in 2025 voortgang geboekt op uiteenlopende thema’s. Zo zijn stappen gezet in de verdere ontwikkeling van de fysieke leefomgeving, is binnen het sociaal domein ingezet op een sterke sociale lokale infrastructuur en passende ondersteuning dichtbij inwoners, en is gewerkt aan een verdere professionalisering van de dienstverlening en de samenwerking met Woerden. Ook op het gebied van bereikbaarheid zijn verbeteringen gerealiseerd, waaronder een snellere busverbinding tussen Oudewater en Utrecht.
De druk op de organisatie nam toe door een stijgend aantal en steeds complexere Woo-verzoeken. 2025 kende daarnaast meerdere bestuurlijke veranderingen, waaronder de wisseling van wethouders en burgemeester. Het onverwachte overlijden van een beoogd wethouder maakte daarbij diepe indruk. Tegelijkertijd stond dat jaar ook in het teken van ontmoeting en verbondenheid, onder meer met het Historisch Herdenkingsjaar. Waarin we 760 jaar stadsrechten en 80 jaar Vrijheid en Vrede vierden en stilstonden bij 450 jaar Oudewaterse Moord.
Samenleving
Binnen het sociaal domein is het fundament sterk. In juli 2025 hebben we een bijeenkomst georganiseerd met onze maatschappelijke partners voor een terug- en vooruitblik op het Sociaal Akkoord Oudewater Het Sociaal Akkoord Oudewater functioneert aantoonbaar goed, dankzij de nauwe samenwerking tussen maatschappelijke partners, het Stadsteam en lokale initiatieven zoals VLAS en de Buurtverbinders.
Ook is vooruitgang geboekt in de regionale samenwerking en de voorbereiding op toekomstige zorg- en ondersteuningsvragen. Zo is gestart met de vorming van een Gemeenschappelijke Regeling voor Utrecht West en zijn voorbereidingen getroffen voor de nieuwe inkoop van Wmo- en jeugdzorg, waarbij de huidige contracten zijn verlengd tot 2028.
Eind 2025 is het stadskantoor verkocht aan Habion. Hierdoor zullen 24 woonstudio's voor ouderen met dementie en een intramurale zorgruimte gerealiseerd worden voor Stichting Zorg en Welzijn Oudewater (De Wulverhorst).
Daarnaast is in 2025 gestart met de Groene Hart Pas. De introductie van deze pas is goed verlopen en het gebruik neemt toe.
Publiek en Veiligheid
Binnen het domein Publiek en Veiligheid stond de verdere ontwikkeling van de dienstverlening centraal. Met het in 2025 vastgestelde Dienstverleningskader is verdere richting gegeven aan een dienstverlening die menselijk, makkelijk, betrouwbaar en betrokken is.
Als onderdeel hiervan is een inwonerstevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Inwoners waardeerden de gemeentelijke dienstverlening gemiddeld met een 6,3. De uitkomsten bieden aanknopingspunten voor verdere verbetering van de dienstverlening in de komende jaren.
Daarnaast is een start gemaakt met de aanpak voor een weerbare samenleving. In oktober is hiervoor een eerste bewustwordingssessie georganiseerd met lokale sleutelfiguren.
Bedrijfsvoering
In 2025 is verder gewerkt aan de versterking van de samenwerking tussen Oudewater en Woerden. Dit heeft geleid tot een nieuwe samenwerkingsovereenkomst, die per 1 januari 2026 in werking trad en loopt tot en met 31 december 2029.
Met de vernieuwde samenwerking wordt gewerkt vanuit één gezamenlijke opdracht aan de organisatie, waarmee dubbele aansturing wordt voorkomen en de beschikbare capaciteit beter aansluit bij bestuurlijke prioriteiten. Daarbij zijn verantwoordelijkheden en rollen tussen eigenaar, opdrachtgever en opdrachtnemer helderder vastgelegd. De samenwerking biedt ruimte voor zowel maatwerk als uniformiteit, met als uitgangspunt een praktische en doelmatige uitvoering van gemeentelijke taken.
Fysieke Leefomgeving
Binnen het domein Fysieke Leefomgeving is in 2025 aandacht besteed aan bereikbaarheid, woningbouw, klimaatadaptatie en een aantrekkelijke leefomgeving. In project Brede Dijk is verder gewerkt aan de voorbereiding van de laatste fasen van het project, waaronder de rotondes aan de Johan J. Vierbergenweg. Daarnaast is het verkeerscirculatieplan voor de binnenstad vastgesteld, wat bijdraagt aan de bereikbaarheid en leefbaarheid van de binnenstad.
Ook op het gebied van klimaatadaptatie en duurzaamheid zijn resultaten behaald. Het uitvoeringsprogramma Klimaatbestendige Openbare Ruimte (KBOR) is verder uitgevoerd, onder meer via een afkoppelcampagne in Hoenkoop, vergroting van duikers in Klein Hekendorp en subsidieregelingen voor groene daken en het afkoppelen van regenwater. Tegelijkertijd bleef de energietransitie aandacht vragen. In 2025 hebben we al flinke stappen gezet in het isoleren van woningen. Bewoners konden een beroep doen op subsidie en kregen informatie over verduurzaming.
Daarnaast is voortgang geboekt binnen verschillende ruimtelijke ontwikkelingen. Zo is de impasse rondom het zwembaddossier doorbroken, waardoor de ontwikkeling van de nieuwbouw van het zwembad verder kon. Met deze doorbraak in het bestemmingsplan Tappersheul 3 ontstaat niet alleen ruimte voor bedrijven, maar kunnen ook de plannen voor woningbouw op Statenland door. Ook zijn projecten als Het Wassende Water (ruimtelijk kader is vastgesteld) en Oranjepark 2 (beeldkwaliteitsplan vastgesteld) verder gebracht. Verder is in 2025 de BIZ Oudewater opgericht, gericht op een levendige, aantrekkelijke en toekomstbestendige binnenstad.
Echter, niet alles verliep in 2025 zoals voorzien. Het zonneveld bij Papekop is niet gerealiseerd, doordat de provincie op deze locatie heeft gekozen voor windenergie. Ook dossiers als De Klepper, parkeeroplossingen voor de binnenstad en bepaalde woningbouwontwikkelingen, waaronder de Oude Touwfabriek, zijn minder ver gevorderd dan beoogd. Daarnaast is de overdracht van de Vierbergenweg en de Hoenkoopsebrug aan de provincie, ondanks bestuurlijke inspanningen, nog niet gelukt. Tegelijkertijd is op veel dossiers in 2025 wel voortgang geboekt en is een goede basis gelegd voor de komende jaren. Met die basis blijft het (nieuwe) college zich, samen met de raad, inwoners en partners, inzetten voor de opgaven van Oudewater.
FINANCIËLE BESCHOUWINGEN
De jaarrekening 2025 van de gemeente Oudewater sluit met een saldo van € 1.968.617 positief. Na vaststelling van de najaarsrapportage 2025 was rekening gehouden met een resultaat van € 1.228.645 positief. Het uiteindelijke resultaat in deze jaarrekening is dus € 739.972 voordeliger.
Het verloop van het saldo is voor 2025 als volgt:
Het verschil tussen het saldo van de najaarsrapportage 2025 en de jaarrekening 2025 wordt op hoofdlijnen veroorzaakt door de volgende zaken:
De financiële meevaller in deze jaarrekening wordt met name veroorzaakt door incidentele meevallers. Voor een gedetailleerde toelichting wordt verwezen naar de analyses die per programma zijn gemaakt.
Op basis van de bevindingen van de Verbijzonderde Interne Controle (VIC) kan ons college een rechtmatigheidsverklaring afgeven. In deze rechtmatigheidsverantwoording lichten wij toe in hoeverre bij de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden- en misbruik en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met de door de raad vastgestelde kaders zoals de begroting en de gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving.
Om de financiële veerkracht van de gemeente Oudewater te duiden, wordt een aantal kengetallen gehanteerd waaronder de schuldquote en de solvabiliteit. De schuldquote stijgt naar 80% (2024: 73%), dit is nog steeds ruim voldoende. De solvabiliteitsratio stijgt naar 25% (2024: 22%) en blijft daarmee in de categorie 'Neutraal’. Het weerstandsvermogen (verhouding beschikbare en benodigde weerstandscapaciteit) is met een waarde 3,8 (2024: 2,0) ruim voldoende.
Programmadoelen
In dit jaarverslag rapporteren wij per programma de afwijkingen: de programmadoelen die volgens planning zijn gerealiseerd (score 1, kleur groen), doelen die gedeeltelijk zijn gerealiseerd (score 2, kleur oranje) en doelen die niet zijn gerealiseerd (score 3, kleur rood). De doelen die oranje of rood scoren zijn van een toelichting voorzien. Van de resultaten die in de programmabegroting 2025 opgenomen zijn, is het overgrote deel gerealiseerd.